1) Jonowa teoria kwasów i zasad Arrheniusa zakłada, że kwasami są te substancje, które w procesie dysocjacji elektrolitycznej odszczepiają jony wodorowe, zasadami zaś związki, które dysocjują z utworzeniem jonów OH-. Teoria ta odnosi się wyłącznie do roztworów wodnych, a liczne związki określane w tym rozpuszczalniku jako kwasy lub zasady radykalnie zmieniają swój charakter w innych środowiskach. Ponadto teoria Arrheniusa nie tłumaczy, dlaczego sole nie zawierające wodoru zdolnego do odszczepienia w postaci jonu H+ ani grupy hydroksylowej, która może oddysocjować jako anion OH-, zachowują się w roztworach wodnych jak kwasy (np. AlCl3, SnCl2, Fe2(SO4)3 itp.) lub zasady (Na2CO3, KCN, Na2S, CH3COONa i in.).
2) Protonowa teoria kwasów i zasad Bronsteda i Lowry'ego pozwala na wyjaśnienie niekonsekwencji koncepcji Arrheniusa. Jej punktem wyjścia jest odmienny model budowy jonów: w roztworach wodnych nie występują one w postaci kationów prostych, lecz zhydratowanych, np. H3O+, Fe(H2O)63+, Sn(H2O)42+ itd. W tym ujęciu zachowanie się w wodzie substancji nazywanych kwasami polega na przejściu jonu H+ od cząsteczki kwasu do cząsteczki wody; dlatego kwasem jest każda substancja będąca donorem protonów
|